دانشنامه کاربردی مهندسان

اصطلاح شناسی نقشه برداری

عرض جغرافیایی (Latitude) : فاصله زاویه ای یک نقطه در شمال یا جنوب خط استوا که با صفر درجه از خط استوا شروع می­شود و به سمت شمال و جنوب می­رود و به 90 درجه شمالی و 90 درجه جنوبی می­رسد. معمولا اعداد مثبت نشانگر طرف شمال بودن نقطه است.

طول جغرافیایی (Longitude): مختصات جغرافیایی شرقی-غربی است و بین صفر و 180+ درجه یا 180- درجه بیان می شود. معمولا اعداد مثبت نشانگر طرف شرق بودن نقطه می باشد. مبدا رصد خانه گرینویچ لندن است که نصف النهار مبدا از آن می گذرد.

Universal Transverse Mercator) UTM) یا نصف النهارهای متقاطع جهانی یا مختصات جهانی مرکاتور معکوس: نوعی سیستم تصویر است که از مختصات دکارتی دوبعدی جهت مشخص کردن موقعیت بر روی سطح زمین استفاده می کند. از نوع سیستم تصویر استوانه ای که 60 نصف النهار با فاصله 6 درجه در نظر گرفته می شود. یعنی برای کل جهان 60 قاچ 6 درجه ای تهیه می شود که قاچ های ایران بین 38 تا 41 است.

آزیموت (گرای): آزیموت یک امتداد، زاویه ای است که آن امتداد با امتداد شمال درست می کند. مقدار آن همیشه در جهت گردش عقربه های ساعت اندازه گیری می شود و بین صفر تا 360 درجه می باشد.

برینگ: برینگ یک امتداد، کوچکترین زاویه ای است که آن امتداد با امتداد شمال یا جنوب دارد و مقدار آن بین صفر تا 90 درجه می باشد.

سرسو یا سمت الراس (Zenith) : به جهتی گفته می شود که درست بالای سر ناظر قرار دارد.

پاسو یا سمت القدم (Nadir) : جهتی است که دقیقا به زیر یک مکان خاص اشاره دارد.